Plan Radziejowa z 1838r.
Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna im. Franciszka Becińskiego w Radziejowie stara się na bieżąco uzupełniać zbiory regionalne. Posiadamy około 1000 pozycji dotyczących Kujaw. Niedawno zakupiliśmy w Archiwum Głównym Akt Dawnych w Warszawie (nigdzie dotąd niepublikowanych) kilkadziesiąt skanów map, planów i szkiców z XVIII i XIX w. na których przedstawiony jest Radziejów i okolica. Czy wiedzieliście, że w Radziejowie była szubienica? Gdzie się znajdowała? Jak duży był Stary Radziejów i czy w tym samym miejscu co dzisiaj? Do kogo należały poszczególne pola, gdzie przebiegały stare drogi, po których nie ma dzisiaj nawet śladu? Jak wyglądały podradziejowskie wsie? Gdzie były okoliczne bagna, bajorka, stawy i cieki wodne, które obecnie są już osuszone i tylko nieznaczne zagłębienia terenu na polach świadczą o ich istnieniu, a w dawnych czasach były na tyle istotnym elementem krajobrazu, że posiadały własne, często bardzo ciekawe i wiele mówiące nazwy? O tym dowiecie się już wkrótce, kiedy będziemy prezentowali poszczególne mapy i ciekawe historie. Na początek plan Radziejowa z 1838r., a na nim widzimy fragment miasta o nazwie Kolonia Radzieiewo, podobno nazwa pochodzi od tego, że tę część miasta zamieszkiwali Niemcy. Widać też bardzo długie pole/obszar nazwany Wybraniectwo, które dzisiaj ciągnęłoby się wzdłuż ulicy Komunalnej i dalej w kierunku Przemystki. Nazwa pochodzi od piechoty wybranieckiej czyli oddziałów wojskowych do których od końca XVI do początku XVIII w. rekrutowani byli chłopi z dóbr królewskich. Widać także fragment miasta na górce czyli rynku, zabudowania miedzy ulicami Jana Pawła II, Północną i Wąską oraz kościoły, tu nie narysowane a tylko oznaczone nazwą Fara i Franciszkanie. Na zachód od miasta znajduje się Sołectwo Pod Miastem, dzisiaj częściowo znajdowałoby się w granicach miasta między ulicami Parkową a Polną. Prezentuję także współczesny fragment Radziejowa z zaznaczonym na czerwono obszarem tak żebyście mogli się Państwo zorientować jakiego terenu dotyczy plan Radziejowa z 1838r.
Tekst: Krzysztof Wątrobicz foto: Archiwum Główne Akt Dawnych (AGAD)